Xylitylglucoside
Ksylityloglukozyd działa jako humektant - przyciąga i wiąże cząsteczki wody w naskórku, pomagając utrzymać jego nawodnienie i komfort. W publicznej literaturze naukowej działanie tego składnika kosmetycznego opisywane jest najczęściej w kontekście kompleksu z anhydroksylitolem i ksylitolem, czyli technologii Aquaxyl™, a nie jako wyizolowanej substancji. To istotne rozróżnienie, ponieważ większość dostępnych danych dotyczy właśnie tego wieloskładnikowego systemu surowcowego.
Nazwa INCI
Xylitylglucoside
Składnik należy do grupy cukrowych składników kosmetycznych. W praktyce rynkowej najczęściej występuje jako element kompleksów nawilżających opartych na pochodnych cukrów prostych, a nie jako wyizolowana substancja.
Nazwa zwyczajowa
Ksylityloglukozyd
Polska forma nazwy - ksylityloglukozyd (INCI: Xylitylglucoside) - jest stosowana w dalszej części wpisu zgodnie z zasadą nazewnictwa polsko-pierwszego.
Funkcja w kosmetyku
Humektant - wiąże wodę w warstwie rogowej naskórka
Składnik nawilżający - wspiera utrzymanie odpowiedniego poziomu nawodnienia skóry
Składnik wspierający kondycję bariery naskórkowej
Działanie kosmetyczne
W materiałach producenta surowca ksylityloglukozyd - jako element kompleksu - jest wiązany ze wsparciem nawodnienia warstwy rogowej oraz poprawą kondycji bariery naskórkowej. Dane aplikacyjne AQUAXYL™ wskazują, że formulacje zawierające ten kompleks poprawiają wyniki korneometrii, czyli pomiaru nawilżenia, i wspierają ograniczenie przeznaskórkowej utraty wody (TEWL). Materiały producenta wskazują także na potencjał wspierający równowagę mikrobiomu skóry - w modelu rekonstruowanego naskórka obserwowano korzystny wpływ na proporcje mikroorganizmów komensalnych (Seppic, 2026).
Parametr | Charakterystyka |
Kategoria składnika | |
Najczęstsza forma rynkowa | Element kompleksu XAX / Aquaxyl™ |
Główne działanie | nawilżanie warstwy rogowej, wsparcie bariery naskórkowej |
Pora stosowania | Dowolna - rano i wieczorem |
Zwyczajowe stężenie |
Ciekawostka: ksylityloglukozyd w praktyce formulacyjnej nie występuje samodzielnie - jest częścią mieszaniny z anhydroksylitolem, ksylitolem i D-glukozą, co oznacza, że jego działanie nawilżające wynika ze współpracy kilku pochodnych cukrowych, a nie z jednej substancji.
Zastosowanie
Ksylityloglukozyd jako składnik kosmetyków nawilżających stosowany jest w różnych kategoriach produktów:
Sera nawilżające do twarzy
Kremy nawilżające do twarzy, na przykład SAY HI-DRATION
Esencje i emulsje pielęgnacyjne, na przykład MATCHA CALMING ESSENCE
Produkty do pielęgnacji ciała, na przykład LIPID SOLVE BODY
Formulacje żelowe i hydroalkoholowe
Ciekawostka: producent surowca Seppic wykazał skuteczność kompleksu z ksylityloglukozydem na skórze wszystkich fototypów (I–VI), co oznacza, że składnik sprawdza się niezależnie od karnacji i poziomu melaniny w skórze.
Pozyskiwanie
Ksylityloglukozyd otrzymuje się na drodze syntezy chemicznej - przez glikozylację ksylitolu i D-glukozy w obecności katalizatora kwasowego. Składnik ma pochodzenie syntetyczne, a surowce wyjściowe (ksylitol, D-glukoza) są pozyskiwane z odnawialnych źródeł roślinnych. W praktyce rynkowej bywa częścią mieszaniny technologicznej zawierającej anhydroksylitol, ksylitol i glukozę.
Veoli Botanica jest marką 100% wegańską - nie stosuje składników pochodzenia zwierzęcego (certyfikaty PETA Approved i Fundacji Viva!).
Dopuszczalne stężenie
W publicznie dostępnej karcie producenta surowca AQUAXYL™ rekomendowany poziom użycia wynosi 3%. Materiały aplikacyjne producenta opisują także skuteczność formulacji z 1,5% kompleksu. Brak publicznie dostępnych danych potwierdzających odrębny limit prawny dla samego ksylityloglukozydu.
Pora dnia
Ksylityloglukozyd stosowany jest o dowolnej porze - zarówno rano, jak i wieczorem. Składnik nawilżający nie jest wiązany z fotouczuleniem ani ograniczeniem pory stosowania w dostępnych źródłach.
Bezpieczeństwo i ostrzeżenia
Brak klasyfikacji jako substancja niebezpieczna zgodnie z przepisami chemicznymi. W dostępnych źródłach nie zidentyfikowano specyficznych ostrzeżeń dla samego ksylityloglukozydu. Dokument CIR dotyczący pokrewnych humektantów cukrowych - stosowany tu pomocniczo, ponieważ nie jest odrębną monografią wyłącznie dla tego składnika - wskazywał na dobrą tolerancję skórną i brak działania uczulającego, odnotowując jednocześnie możliwość lekkiego drażnienia oczu.
Brak wystarczających danych w publicznie dostępnych, zweryfikowanych źródłach, aby formułować szerokie deklaracje o bezpieczeństwie w każdej sytuacji stosowania, w tym w ciąży i podczas karmienia piersią. W razie wątpliwości warto skonsultować się z kosmetolożką lub dermatolożką.
Ciekawostka: ksylityloglukozyd jako pochodna cukrów prostych (ksylitolu i glukozy) należy do jednej z najstarszych grup humektantów stosowanych w kosmetyce - cukry i ich pochodne towarzyszą formulacjom pielęgnacyjnym od dziesięcioleci, choć nowoczesne kompleksy surowcowe znacząco zwiększyły ich skuteczność.
Powrót do bazy składników
Źródła
Seppic (2024) / AQUAXYL™ / Seppic / [online] / https://www.seppic.com/en-IN/product/aquaxyl / [dostęp: 30.06.2026]
Seppic (2024) / Seppic demonstrates the performance of its iconic moisturizer, Aquaxyl™, on all skin types / Seppic / [online] / https://www.seppic.com/en-US/article/Seppic-demonstrates-the-performance-of-its-iconic-moisturizer-Aquaxyl-on-all / [dostęp: 30.06.2026]
CIR (2021) / Safety Assessment of Saccharide Humectants as Used in Cosmetics / CIR / [online] / https://www.cir-safety.org/sites/default/files/Saccharide%20Humectants_0.pdf / [dostęp: 30.06.2026]
European Commission (2026) / Cosmetic ingredient database / European Commission / [online] / https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/cosmetics/cosmetic-ingredient-database_en / [dostęp: 30.06.2026]
FDA (2026) / Cosmetics & Pregnancy / FDA / [online] / https://www.fda.gov/cosmetics/resources-consumers-cosmetics/cosmetics-pregnancy / [dostęp: 30.06.2026]
Seppic (2026) / New prebiotic efficacy evidence on microbiome balance for moisturizing active Aquaxyl™ / Seppic / [online] / https://www.seppic.com/article/New-prebiotic-efficacy-evidence-on-microbiome-balance-for-moisturizing-active-Aquaxyl / [dostęp: 30.06.2026]
Umino i wsp. (2019) / Modulation of lipid fluidity likely contributes to the fructose/xylitol-induced acceleration of epidermal permeability barrier recovery / PubMed / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30847563/ / [dostęp: 30.06.2026]