Daucus Carota Sativa (Carrot) Root Extract
Ekstrakt z korzenia marchwi zawiera przede wszystkim karotenoidy - naturalne barwniki roślinne o właściwościach przeciwutleniających. W pomarańczowych odmianach marchwi dominuje beta-karoten, a obok niego występują alfa-karoten i luteina. W korzeniu marchwi obecne są także związki fenolowe, takie jak kwas chlorogenowy, ferulowy i kawowy, oraz witamina C. Ich ilość zależy od odmiany rośliny i zastosowanej metody ekstrakcji.
Nazwa INCI
Daucus Carota Sativa (Carrot) Root Extract
Nazwa zwyczajowa
Ekstrakt z korzenia marchwi
Funkcja w kosmetyku
składnik kondycjonujący skórę
składnik antyoksydacyjny
składnik łagodzący
Działanie kosmetyczne
Mechanizm działania
Potencjał pielęgnacyjny tego składnika wiąże się głównie z aktywnością przeciwutleniającą karotenoidów. W badaniach na ludzkim naskórku wykazano, że beta-karoten stosowany miejscowo przenika do warstwy rogowej i może być lokalnie przekształcany do estrów retinylu, czyli magazynowych form witaminy A w skórze. Oznacza to, że beta-karoten z ekstraktu może wspierać pulę związków pokrewnych witaminie A w naskórku, a tym samym naturalne procesy odnowy komórkowej.
Dane dotyczące ochrony antyoksydacyjnej pochodzą głównie z badań nad czystym beta-karotenem, a nie nad całym ekstraktem marchwiowym. Darvin i wsp. wykazali, że miejscowo stosowany beta-karoten ograniczał spadek poziomu skórnych karotenoidów po ekspozycji na promieniowanie podczerwone u ludzi, co interpretowano jako ochronę przed powstawaniem wolnych rodników, czyli reaktywnych form tlenu (ROS). Dla samego ekstraktu z korzenia marchwi solidne badania aplikacyjne u ludzi z pomiarem wskaźników oksydacyjnych nie zostały dotychczas opublikowane.
| Klasa fitozwiązków | Przykłady | Potencjalna rola w pielęgnacji skóry |
| Karotenoidy | beta-karoten, alfa-karoten, luteina | Działanie przeciwutleniające, wsparcie puli związków pokrewnych witaminie A w naskórku |
| Związki fenolowe | kwas chlorogenowy, ferulowy, kawowy | Potencjał antyoksydacyjny i łagodzący |
| Witamina C | kwas askorbinowy (zmienne stężenie) | Wsparcie ochrony antyoksydacyjnej |
Dane o działaniu łagodzącym korzenia marchwi mają głównie charakter przedkliniczny. W modelach makrofagowych obserwowano wpływ na markery stanu zapalnego, takie jak IL-6 i TNF-α, ale nie były to modele skóry człowieka ani gotowe formulacje kosmetyczne.
Ciekawostka: Karotenoidy są wrażliwe na światło, tlen i warunki przetwarzania. Dlatego w formulacjach kosmetycznych stosuje się systemy stabilizujące - nośniki lipidowe, liposomy lub nanoemulsje - które pomagają zachować aktywność tych związków i poprawić ich biodostępność skórną.
Zastosowanie
produkty do pielęgnacji twarzy i ciała
preparaty do włosów i skóry głowy
Pozyskiwanie
Składnik pochodzenia roślinnego - pozyskiwany z korzenia marchwi zwyczajnej (Daucus carota subsp. sativus) metodami ekstrakcji rozpuszczalnikowej lub olejowej. Dostępne formy surowcowe obejmują między innymi oleje marchwiowe, ekstrakty olejowe oraz preparaty z komórek roślinnych. Veoli Botanica stosuje wyłącznie składniki pochodzenia roślinnego, biotechnologicznego lub syntetycznego - marka nie używa składników pochodzenia zwierzęcego (certyfikaty PETA i Fundacji Viva!).
Ciekawostka: Beta-karoten naniesiony na ludzką skórę w warunkach laboratoryjnych poza organizmem (ex vivo) powodował około 10-krotny wzrost estrów retinylu w naskórku. To wskazuje na lokalny metabolizm tego karotenoidu do magazynowych form witaminy A, ale dane te dotyczą czystego beta-karotenu, nie całego ekstraktu marchwiowego.
Dopuszczalne stężenie
Ekstrakt z korzenia marchwi stosowany jest zazwyczaj w stężeniach od 1% do 5%, w zależności od rodzaju produktu i jego przeznaczenia. Ostateczne stężenie dobierane jest przez formulatora na podstawie dokumentacji dostawcy surowca oraz charakterystyki gotowego preparatu.
Pora dnia
Składnik może być stosowany zarówno rano, jak i wieczorem. Nie wymaga szczególnych ograniczeń dotyczących pory aplikacji.
Bezpieczeństwo i ostrzeżenia
Brak klasyfikacji jako substancja niebezpieczna zgodnie z przepisami chemicznymi. Jednocześnie, jak w przypadku innych ekstraktów roślinnych, w literaturze opisano pojedyncze przypadki działań niepożądanych związanych z marchwią lub ekstraktem marchwiowym, w tym fitofotodermatozę oraz alergiczne kontaktowe zapalenie skóry. Marchew należy do rodziny selerowatych (Apiaceae), której przedstawiciele mogą zawierać furanokumaryny - związki o potencjale fototoksycznym.
Baza CosIng (Cosmetic Ingredient Database) Komisji Europejskiej ma charakter informacyjny i nie jest równoznaczna z automatyczną oceną bezpieczeństwa gotowego produktu. Dla tego wpisu INCI nie wskazano w CosIng specyficznego ograniczenia stężenia.
Ciekawostka: Marchew należy do tej samej rodziny botanicznej co seler, pietruszka i pasternak. Rośliny z rodziny selerowatych mogą zawierać furanokumaryny, dlatego nie należy zakładać, że ryzyko fotouczulenia po stosowaniu ekstraktów marchwiowych jest zerowe, nawet jeśli w praktyce reakcje te zdarzają się rzadko.
Powrót do bazy składników
Źródła
Antille i wsp. / Topical beta-carotene is converted to retinyl esters in human skin ex vivo and mouse skin in vivo / Experimental Dermatology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15335356/ / [dostęp: 21.04.2026]
Darvin i wsp. / Topical beta-carotene protects against infra-red-light-induced free radicals / Experimental Dermatology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21255091/ / [dostęp: 21.04.2026]
Ahmad i wsp. / Phytochemicals in Daucus carota and Their Health Benefits-Review Article / Foods / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6770766/ / [dostęp: 21.04.2026]
Bosanac i wsp. / Phytophotodermatitis related to carrot extract-containing sunscreen / Dermatology Online Journal / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29469776/ / [dostęp: 21.04.2026]
Donnay A-C / Allergic contact dermatitis due to carrots / Contact Dermatitis / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24986559/ / [dostęp: 21.04.2026]
Goralczyk i wsp. / An Overview on Topical Administration of Carotenoids and Coenzyme Q10 Loaded in Lipid Nanoparticles / Nanomaterials / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8300771/ / [dostęp: 21.04.2026]
Darvin i wsp. / The Role of Carotenoids in Human Skin / Molecules / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6264659/ / [dostęp: 21.04.2026]