CI 77492
CI 77492 pełni w kosmetykach przede wszystkim funkcję optyczną - absorbuje, odbija i rozprasza światło, dzięki czemu nadaje formulacjom żółty odcień i współtworzy palety kolorów cielistych, beżowych i złocistych. Nie jest składnikiem o klasycznym działaniu pielęgnacyjnym, a jego rola ogranicza się do warstwy wizualnej produktu.
Nazwa INCI
CI 77492
Składnik kosmetyczny klasyfikowany jako barwnik (pigment) nieorganiczny. W międzynarodowej nomenklaturze barwników (Colour Index) oznaczany jest numerem CI 77492, numerem CAS 51274-00-1 oraz numerem WE 257-098-5. W Unii Europejskiej figuruje w załączniku IV do Rozporządzenia 1223/2009/WE jako pozycja 136 pod nazwą żółty tlenek żelaza (Iron Oxide Yellow).
Nazwa zwyczajowa
Żółty tlenek żelaza
W polskiej kosmetologii konsumenckiej składnik bywa również określany jako „pigment żelazowy żółty" lub „żółty pigment mineralny". Na etykietach INCI pojawia się wyłącznie jako CI 77492.
Funkcja w kosmetyku
Barwnik (pigment koloryzujący)
Składnik nadający odcień formulacjom kolorowym
Składnik współtworzący odcienie cieliste w produktach do makijażu
Działanie kosmetyczne
W praktyce formulacyjnej CI 77492 rzadko występuje samodzielnie. Dla uzyskania naturalnych odcieni skóry łączy się go z czerwonym tlenkiem żelaza (CI 77491) i czarnym tlenkiem żelaza (CI 77499) - o finalnym efekcie kolorystycznym decydują proporcje pigmentów, ich obróbka powierzchniowa i jakość dyspersji w nośniku kosmetycznym.
Dostępne dane wskazują, że formulacje zawierające tlenki żelaza mogą ograniczać pigmentację skóry wywołaną światłem widzialnym i osłabiać wpływ światła niebieskiego - opisano to m.in. w badaniach Dumbuya i wsp. oraz Bernstein i wsp.. Mechanizm ten ma charakter czysto optyczny - pigmenty rozpraszają i pochłaniają część widma, co w kontekście przebarwień może stanowić dodatkową korzyść formulacyjną, choć CI 77492 nie jest klasyfikowany jako filtr przeciwsłoneczny.
| Właściwość | Charakterystyka CI 77492 |
| Typ pigmentu | Nieorganiczny (mineralny) |
| Kolor | Żółty |
| Stabilność | Wysoka odporność na światło, temperaturę i czynniki chemiczne |
| Penetracja skóry | Cząstki o wielkości kosmetycznej (0,2–20 µm) pozostają na powierzchni nienaruszonej skóry |
| Fotouczulanie | Brak udokumentowanego ryzyka fotouczulenia |
Ciekawostka: Pigmenty nieorganiczne takie jak tlenki żelaza są zasadniczo bardziej odporne na światło, temperaturę i czynniki chemiczne niż pigmenty organiczne - dlatego kolor kosmetyku z CI 77492 pozostaje stabilny nawet w wymagających warunkach przechowywania.
Zastosowanie
Kremy koloryzujące, w tym kremy BB i kremy CC
Podkłady i korektory
Cienie do powiek
Pomadki i błyszczyki do ust
Eyelinery i kredki do oczu
Pudry prasowane i sypkie
Ciekawostka: Sam numer CI mówi wyłącznie o tym, jaki pigment jest obecny w formule - nie opisuje jednak pełnej stabilności odcienia ani efektu wizualnego mieszaniny, ponieważ o nich decydują proporcje pigmentów, ich obróbka powierzchniowa i jakość dyspersji w nośniku kosmetycznym.
Pozyskiwanie
CI 77492 jest pigmentem mineralnym - pozyskiwany jest syntetycznie w procesie kontrolowanej precypitacji soli żelaza. Syntetyczny żółty tlenek żelaza zapewnia powtarzalność koloru i wysoką czystość surowca, co jest kluczowe w formulacjach kosmetycznych.
Składnik nie ma pochodzenia zwierzęcego - jest w pełni mineralny i syntetyczny. Veoli Botanica stosuje wyłącznie składniki zgodne z polityką 100% wegańską (certyfikaty PETA Approved i Fundacja Viva!), a pigmenty mineralne w pełni wpisują się w tę filozofię.
Ciekawostka: Kontrola jakości pigmentów kosmetycznych obejmuje nie tylko ocenę koloru i czystości mikrobiologicznej, ale także szczegółowy profil metali ciężkich - producenci weryfikują poziomy ołowiu, arsenu, rtęci, kadmu, niklu i kobaltu, aby spełnić rygorystyczne normy bezpieczeństwa.
Dopuszczalne stężenie
W Unii Europejskiej CI 77492 jest dopuszczony do stosowania w kosmetykach bez określonego limitu stężenia - warunkiem jest spełnienie kryteriów czystości właściwych dla E 172, zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (UE) nr 231/2012. W praktyce formulacyjnej udział CI 77492 zależy od kategorii produktu i oczekiwanego krycia.
Pora dnia
Dowolna. CI 77492 jest pigmentem barwiącym bez właściwości fotouczulających, dlatego nie ma ograniczeń dotyczących pory stosowania.
Bezpieczeństwo i ostrzeżenia
CI 77492 jest dopuszczony do stosowania w kosmetykach w Unii Europejskiej (załącznik IV Rozporządzenia 1223/2009/WE) i w Stanach Zjednoczonych (21 CFR § 73.2250). Brak klasyfikacji jako substancja niebezpieczna zgodnie z przepisami chemicznymi.
Pigmenty o wielkości kosmetycznej (0,2–20 µm) pozostają przede wszystkim na powierzchni nienaruszonej skóry i nie penetrują głębiej niż warstwa rogowa naskórka, co opisano m.in. w badaniu Lewinski i wsp. oraz publikacji Musazzi i wsp..
Alergia kontaktowa na tlenki żelaza jest rzadka, ale możliwa - w literaturze opisano pojedyncze przypadki alergicznego kontaktowego zapalenia skóry związane z tlenkami żelaza. Osoby z potwierdzoną nadwrażliwością na nikiel powinny zachować ostrożność, ponieważ pigmenty bogate w żelazo mogą zawierać śladowe ilości niklu i kobaltu jako zanieczyszczenia procesowe, co opisano w pracy Wang i wsp..
W USA dla tlenków żelaza obowiązują limity zanieczyszczeń: 3 ppm arsenu, 10 ppm ołowiu i 3 ppm rtęci.
Powrót do bazy składników
Źródła
European Commission (2009) / European Commission (2009). Regulation (EC) No 1223/2009 on cosmetic products. EUR-Lex / [online] / https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2009/1223/oj?uri=CELEX%3A32009R1223 / [dostęp: 30.06.2026]
FDA (2026) / FDA (2026). 21 CFR § 73.2250 - Iron oxides. Electronic Code of Federal Regulations / [online] / https://www.law.cornell.edu/cfr/text/21/73.2250 / [dostęp: 30.06.2026]
Gelest (2026) / Gelest (2026). CC Cream Moisturizing Long-Wearing Formulation. Gelest Formulation Sheet / [online] / https://www.gelest.com/themencode-pdf-viewer/?file=https%3A%2F%2Fwww.gelest.com%2Fwp-content%2Fuploads%2FCC_Cream_Moisturizing_Long-Wearing_Formulation.pdf / [dostęp: 30.06.2026]
Gelest (2026) / Gelest (2026). Hydrosperse (HS)-Treated. Gelest Technical Library / [online] / https://technical.gelest.com/brochures/cosmetic-pigments/hydrosperse-hs-treated/ / [dostęp: 30.06.2026]
Gelest (2026) / Gelest (2026). Triethoxycaprylylsilane (TC)-Treated. Gelest Technical Library / [online] / https://technical.gelest.com/brochures/cosmetic-pigments/triethoxycaprylylsilane-tc-treated/ / [dostęp: 30.06.2026]
Cosmetic Ingredient Review (2015) / Cosmetic Ingredient Review (2015). Safety Assessment of Polysilicone-2, Polysilicone-4, and Polysilicone-5 as Used in Cosmetics. CIR Report / [online] / https://cir-safety.org/sites/default/files/PLYCTS122015TR.pdf / [dostęp: 30.06.2026]
Saxena i wsp. (2001) / Saxena, M i wsp. (2001). Eyelid allergic contact dermatitis to black iron oxide. American Journal of Contact Dermatitis / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11244140/ / [dostęp: 30.06.2026]
Zugerman C (1985) / Zugerman, Charles (1985). Contact dermatitis to yellow iron oxide. Contact Dermatitis / [online] / https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/j.1600-0536.1985.tb02513.x / [dostęp: 30.06.2026]
Wang i wsp. (2022) / Wang, Xuying i wsp. (2022). Presence of impurities of nickel and cobalt in facial cosmetic pigments and their dissolution into artificial sweat. Contact Dermatitis / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9826512/ / [dostęp: 30.06.2026]
European Commission (2012) / European Commission (2012). Commission Regulation (EU) No 231/2012 laying down specifications for food additives listed in Annexes II and III to Regulation (EC) No 1333/2008. EUR-Lex / [online] / https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=celex%3A32012R0231 / [dostęp: 30.06.2026]
Dumbuya i wsp. (2020) / Dumbuya, Hawasatu i wsp. (2020). Impact of Iron-Oxide Containing Formulations Against Visible Light-Induced Skin Pigmentation in Skin of Color Individuals. Journal of Drugs in Dermatology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32726103/ / [dostęp: 30.06.2026]
Bernstein i wsp. (2021) / Bernstein, Eric F. i wsp. (2021). Iron oxides in novel skin care formulations attenuate blue light for enhanced protection against skin damage. Journal of Cosmetic Dermatology / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7894303/ / [dostęp: 30.06.2026]
Gelest (2016) / Gelest (2016). Yellow Iron Oxide HS Technical Data Sheet. Gelest Technical Data Sheet / [online] / https://www.gelest.com/wp-content/uploads/Gelest_Yellow-Iron-Oxide-HS-YIA-HSA_TDS.pdf / [dostęp: 30.06.2026]
Pfaff G (2022) / Pfaff, Gerhard (2022). The world of inorganic pigments. ChemTexts / [online] / https://link.springer.com/article/10.1007/s40828-022-00166-1 / [dostęp: 30.06.2026]
Arshad i wsp. (2020) / Arshad, Muhammad i wsp. (2020). Toxic and potentially toxic elements determination in cosmetics used for make-up: A critical review. TrAC Trends in Analytical Chemistry / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31948571/ / [dostęp: 30.06.2026]
Gelest (2017) / Gelest (2017). Yellow Iron Oxide SR Technical Data Sheet. Gelest Technical Data Sheet / [online] / https://www.gelest.com/wp-content/uploads/Gelest_Yellow-Iron-Oxide-SR-YIA-SRA_TDS.pdf / [dostęp: 30.06.2026]
brak (2026) / Cosmetics Info (2026). Iron Oxides. Cosmetics Info / [online] / https://www.cosmeticsinfo.org/ingredient/iron-oxides/ / [dostęp: 30.06.2026]
Lewinski i wsp. (2017) / Lewinski, Nastassja A i wsp. (2017). Effectiveness of hand washing on the removal of iron oxide nanoparticles from human skin ex vivo. Journal of Occupational and Environmental Hygiene / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28426382/ / [dostęp: 30.06.2026]
Musazzi i wsp. (2017) / Musazzi, Umberto M i wsp. (2017). Impact of semi-solid formulations on skin penetration of iron oxide nanoparticles. Journal of Nanobiotechnology / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5316225/ / [dostęp: 30.06.2026]
Bozec i wsp. (2025) / Bozec, Arthur i wsp. (2025). The Devil Lies in the Details: Small Structural and Chemical Changes in Iron Oxide Pigments Largely Alter the Biological Outcomes in Macrophages. ACS Nano / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12693118/ / [dostęp: 30.06.2026]