Cetearyl Alcohol
Alkohol cetylostearylowy należy do grupy długołańcuchowych alkoholi tłuszczowych - substancji, które mimo nazwy nie mają nic wspólnego z alkoholami prostymi, takimi jak etanol, i nie działają wysuszająco na skórę. Wręcz przeciwnie: w formulacji kosmetycznej pełni funkcję emolientu, co oznacza, że tworzy na powierzchni naskórka cienką warstwę okluzyjną pomagającą ograniczyć ucieczkę wody z warstwy rogowej. Dzięki temu skóra po aplikacji produktu z tym składnikiem jest wygładzona, miękka i bardziej komfortowa w dotyku.
Nazwa INCI
Cetearyl Alcohol
Składnik jest mieszaniną dwóch długołańcuchowych alkoholi tłuszczowych: alkoholu cetylowego (Cetyl Alcohol, C16) i alkoholu stearylowego (Stearyl Alcohol, C18).
Nazwa zwyczajowa
Alkohol cetylostearylowy
Funkcja w kosmetyku
stabilizator emulsji (współemulgator)
regulator lepkości
składnik kondycjonujący skórę i włosy
Działanie kosmetyczne
Z perspektywy technologicznej alkohol cetylostearylowy odgrywa ważną rolę w budowaniu struktury emulsji typu olej w wodzie (O/W). Pomaga regulować lepkość gotowego produktu - nadaje kremom i balsamom odpowiednią gęstość i stabilność, zapobiegając rozwarstwieniu fazy olejowej i wodnej. To właśnie dzięki niemu wiele kremów ma bogatą, aksamitną konsystencję, która jednocześnie łatwo się rozprowadza.
| Funkcja | Mechanizm działania |
| Emolient | Tworzy okluzyjną warstwę na naskórku, ograniczając przeznaskórkową utratę wody |
| Współemulgator | stabilizuje emulsje O/W, zapobiegając rozwarstwieniu faz |
| Regulator lepkości | Nadaje formulacji odpowiednią gęstość i konsystencję |
| Kondycjonowanie | wygładza powierzchnię skóry i włosów, poprawiając ich miękkość w dotyku |
W badaniu uczuleniowym opisanym w raporcie Cosmetic Ingredient Review krem zawierający 3,0% alkoholu cetylostearylowego nie wywołał dodatnich reakcji u badanych osób, co potwierdza dobrą tolerancję tego składnika w typowych stężeniach kosmetycznych.
Ciekawostka: Alkohol cetylostearylowy nie jest „alkoholem" w potocznym rozumieniu tego słowa - nie wysusza skóry jak etanol. To woskowy składnik, który wygładza i zmiękcza naskórek, dlatego bywa określany jako „alkohol tłuszczowy".
Zastosowanie
kremy do pielęgnacji twarzy, na przykład DEAR SKIN, IT'S RICH CREAM
balsamy i kremy do ciała, na przykład LIPID SOLVE BODY
odżywki i maski do włosów, na przykład KEEP IT GLOSSY
kremy do rąk, na przykład HAND ME HEMP
produkty do pielęgnacji okolicy oczu, na przykład KEEP AN EYE ON IT
kosmetyki kolorowe, w tym DROP OF PERFECTION
Pozyskiwanie
Alkohol cetylostearylowy pozyskuje się przemysłowo najczęściej z surowców roślinnych, takich jak olej kokosowy lub olej z ziaren palmowych, poprzez katalityczne uwodornienie kwasów tłuszczowych. Istnieją również syntetyczne drogi otrzymywania, takie jak proces Zieglera (dla alkoholi prostołańcuchowych) czy proces Oxo (dla alkoholi rozgałęzionych), jednak w kosmetyce dominują warianty pochodzenia roślinnego.
Veoli Botanica jest marką 100% wegańską (certyfikaty PETA Approved i Fundacji Viva!), dlatego stosuje wyłącznie składniki pochodzenia roślinnego lub syntetycznego, nigdy zwierzęcego.
Ciekawostka: Długołańcuchowe alkohole tłuszczowe, do których należy alkohol cetylostearylowy, ulegają w środowisku bardzo szybkiej biodegradacji - z okresami półtrwania rzędu minut, co potwierdzają dane z oceny kategorii OECD HPV dla zakresu C6–C22.
Dopuszczalne stężenie
Raport Cosmetic Ingredient Review przywołuje zakres faktycznego stosowania alkoholu cetylostearylowego w kosmetykach od 0,0002% do 15%. Jest to zakres rynkowego użycia, a nie oficjalna rekomendacja producenta surowca. Składnik nie podlega ograniczeniom stężeniowym w Rozporządzeniu 1223/2009/WE dotyczącym produktów kosmetycznych.
Pora dnia
Składnik stosowany jest o dowolnej porze dnia. Alkohol cetylostearylowy nie zwiększa wrażliwości skóry na promieniowanie UV i nie wymaga ograniczeń dotyczących pory aplikacji.
Bezpieczeństwo i ostrzeżenia
Cosmetic Ingredient Review w raporcie końcowym dotyczącym bezpieczeństwa alkoholu cetylostearylowego i pokrewnych długołańcuchowych alkoholi alifatycznych stwierdził, że są one bezpieczne jako składniki kosmetyczne w ówczesnych praktykach stosowania. Przegląd Veenstry i wsp. z 2009 r. nie wykazał dowodów aktywności tych związków wobec układu rozrodczego ani organizmu rozwijającego się.
W literaturze opisano pojedyncze przypadki alergicznego kontaktowego zapalenia skóry po alkoholu cetylostearylowym - Rademaker i wsp. (1997 r.) opisali serię 5 przypadków, a Armengot-Carbo i wsp. (2016 r.) odnotowali 2 przypadki. Reakcje te opisano jednostkowo i nie zmieniają one ogólnej oceny bezpieczeństwa składnika, jednak przy skłonności do alergii kontaktowej lub naruszonej barierze naskórkowej warto zachować ostrożność.
Ciekawostka: W badaniach komedogenności nie potwierdzono bezpośrednich danych klinicznych u ludzi dla alkoholu cetylostearylowego - dostępne starsze dane dotyczą modeli zwierzęcych i innych surowców z tej grupy, dlatego nie można jednoznacznie klasyfikować tego składnika jako komedogennego ani niekomedogennego.
Powrót do bazy składników
Źródła
Rademaker i wsp. / Contact dermatitis from cetostearyl alcohol / Australasian Journal of Dermatology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9431722/ / [dostęp: 01.07.2026]
Belanger i wsp. / Assessment of the environmental risk of long-chain aliphatic alcohols / Ecotoxicology and Environmental Safety / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19013645/ / [dostęp: 01.07.2026]
Veenstra i wsp. / Human health risk assessment of long chain alcohols / Ecotoxicology and Environmental Safety / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19237197/ / [dostęp: 01.07.2026]
Delaporte i wsp. / Cosmetic emulsions containing innovative complex coacervates: A cross-sectional study / International Journal of Cosmetic Science / [online] / https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11962682/ / [dostęp: 01.07.2026]