Behenamidopropyl Dimethylamine
Behenamidopropylo-dimetyloamina to amidoamina alkilowa z długim łańcuchem węglowym C22, która w formie wyjściowej zachowuje się jak związek niejonowy. W środowisku kwaśnym - a większość wygładzająco-dyscyplinujących odżywek emolientowych do włosów zniszczonych z 2% CRODABOND™ CSN, 0,5% FUCOCERT™ i naturalnymi olejami roślinnymi KEEP IT GLOSSY ma pH w zakresie około 3,5–4,6 - przechodzi jednak do formy kationowej. To właśnie wtedy adsorbuje się na powierzchni włókna włosowego, tworząc cienką warstwę, która ogranicza tarcie między pasmami i redukuje ładunek elektrostatyczny odpowiedzialny za elektryzowanie się włosów.
Nazwa INCI
Behenamidopropyl Dimethylamine
Nazwa zwyczajowa
Behenamidopropylo-dimetyloamina
Funkcja w kosmetyku
środek antystatyczny
środek powierzchniowo czynny (surfaktant)
Działanie kosmetyczne
W badaniach aparaturowych na standaryzowanych pasmach włosów odnotowano niższe siły czesania i rozplątywania oraz niższy ładunek elektrostatyczny w porównaniu z niektórymi klasycznymi składnikami kondycjonującymi. Długi łańcuch C22 sprzyja trwałej adsorpcji na powierzchni włosa, co przekłada się na poprawę poślizgu podczas czesania i ułatwia rozplątywanie pasm - zarówno w przypadku włosów naturalnych, jak i rozjaśnianych.
| Właściwość | Mechanizm | Efekt na włosach |
| Kondycjonowanie | Adsorpcja warstwy kationowej na powierzchni włosa | Wygładzenie, poprawa poślizgu, łatwiejsze rozczesywanie |
| Działanie antystatyczne | Neutralizacja ładunku elektrostatycznego | Redukcja elektryzowania się i puszenia włosów |
| Stabilizacja emulsji | Kompatybilność z surfaktantami anionowymi | Poprawa konsystencji i trwałości formulacji |
Dodatkowym atutem tego składnika jest dobra kompatybilność z surfaktantami anionowymi, czyli środkami myjącymi. Dzięki temu może być stosowany w wzmacniająco-odżywczych szamponach poprawiających kondycję skalpu z 0,5% CHROMAZONE™, aminokwasami i melatoniną EVERY HAIR YOU GO bez ryzyka tworzenia osadów na włosach.
Ciekawostka: w badaniach aparaturowych behenamidopropylo-dimetyloamina wykazała niższe wartości ładunku elektrostatycznego na włosach niż niektóre popularne środki kondycjonujące z grupy czwartorzędowych związków amoniowych - co czyni ją szczególnie przydatną w formulacjach dla włosów podatnych na puszenie się.
Zastosowanie
maski regenerujące do włosów, na przykład wygładzająco-nabłyszczająca maska laminująca do włosów z 3% VEGEKER-PLUS i 2% oleju z nasion piany łąkowej MAKE ME SHINE
szampony z funkcją kondycjonowania, na przykład nawilżająco-łagodzący szampon do codziennego stosowania z 1% trehalozy, 1% soku z aloesu, kompleksem ceramidów i melatoniną HAIRS THE SECRET
produkty wygładzające bez spłukiwania, na przykład wygładzająco-nabłyszczający krem z termoochroną z 2% SYMHAIR THERMO™, 1% oleju arganowego i kompleksem kwasów hialuronowych SHINE O'CLOCK
Pozyskiwanie
Składnik syntetyzowany z surowców pochodzenia roślinnego. Powstaje w procesie amidacji kwasu behenowego, czyli kwasu tłuszczowego o długim łańcuchu C22 pozyskiwanego z olejów roślinnych, oraz 3-dimetyloaminopropyloaminy. Część tłuszczowa surowca jest oznaczana przez producentów jako materiał o pochodzeniu roślinnym, natomiast sam proces pozostaje chemiczną syntezą - nie jest to składnik biotechnologiczny. W produktach Veoli Botanica stosowany jest wyłącznie wariant roślinny - marka nie używa składników pochodzenia zwierzęcego (certyfikat PETA Approved, Fundacja Viva!).
Ciekawostka: sól behenamidopropylo-dimetyloaminy z kwasem mlekowym wykazuje wysoką biodegradowalność - w badaniach odnotowano pełną biodegradację tlenową w ciągu 28 dni, co wyróżnia ją na tle niektórych klasycznych kationowych środków kondycjonujących.
Dopuszczalne stężenie
W dokumentacji producenta surowca podawane są przykładowe poziomy stosowania: od około 0,5% w produktach bez spłukiwania, na przykład wygładzająco-nabłyszczającym kremie z termoochroną z 2% SYMHAIR THERMO™, 1% oleju arganowego i kompleksem kwasów hialuronowych SHINE O'CLOCK, przez 0,6% w odżywkach zwiększających objętość, do 3,2% w maskach do włosów. W szerszym ujęciu formulacyjnym spotykany zakres wynosi około 0,5–5%, w zależności od typu produktu, lepkości i przeznaczenia.
Pora dnia
Składnik stosowany jest w produktach do pielęgnacji włosów, które nie mają ograniczeń co do pory aplikacji. Produkty z behenamidopropylo-dimetyloaminą mogą być używane zgodnie z przeznaczeniem danego kosmetyku - zarówno w rutynie porannej, jak i wieczornej.
Bezpieczeństwo i ostrzeżenia
Ocena CIR (Cosmetic Ingredient Review) z 2019 r. uznała grupę amidopropylo-dimetyloamin - w tym behenamidopropylo-dimetyloaminę - za składniki kosmetyczne o akceptowalnym profilu bezpieczeństwa w gotowych formulacjach, pod warunkiem że sama formulacja nie wykazuje potencjału sensybilizującego. W badaniach użytkowych z udziałem 28 kobiet, przy stężeniu 3% w odżywce i 0,3% w szamponie stosowanych przez 2 tygodnie, nie stwierdzono podrażnień ani działań niepożądanych. Dwa badania HRIPT, czyli powtarzanych testów płatkowych na ludzkiej skórze, dla 0,3% w szamponie, ukończone odpowiednio przez 106 i 103 uczestników, nie wykazały sensybilizacji.
Jednocześnie ocena rządowa Australii wskazuje, że grupa amidopropylo-dimetyloamin jako surowców chemicznych może wykazywać działanie drażniące lub żrące dla oczu. Nie jest to jednak tożsame z profilem bezpieczeństwa gotowej formulacji kosmetycznej, w której stężenie i pH są kontrolowane.
Ciekawostka: w ocenie CIR podkreślono, że ryzyko sensybilizacji w rodzinie amidoamin wiąże się głównie z potencjalnymi zanieczyszczeniami procesowymi, takimi jak DMAPA, a nie z samą behenamidopropylo-dimetyloaminą - dlatego czystość surowca ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa gotowego produktu.
Powrót do bazy składników
Źródła
Minguet i wsp. / Behenamidopropyl Dimethylamine: unique behaviour in solution and in hair care formulations / International Journal of Cosmetic Science / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20384902/ / [dostęp: 21.06.2026]
Cosmetic Ingredient Review / Safety Assessment of Fatty Acid Amidopropyl Dimethylamines / Cosmetic Ingredient Review / [online] / https://www.cir-safety.org/sites/default/files/amidoa062014final.pdf / [dostęp: 21.06.2026]