Alumina

Tlenek glinu pełni w formulacjach kosmetycznych przede wszystkim funkcję pomocniczą - wpływa na właściwości sensoryczne i optyczne gotowego produktu, a nie na biologiczne procesy zachodzące w skórze. Dzięki zdolności do adsorpcji sebum na swojej powierzchni pomaga ograniczać nadmierny połysk, co jest szczególnie pożądane w pudrach, podkładach i produktach matujących. Jednocześnie cząstki tlenku glinu rozpraszają światło padające na skórę, co optycznie wygładza jej powierzchnię i zmniejsza widoczność drobnych nierówności - efekt określany w kosmetyce jako „zmiękczanie optyczne" (soft focus).

Ten tekst przeczytasz w 5 minut.

Nazwa INCI

Alumina (INCI: Alumina). Nazwa chemiczna: tlenek glinu (Al₂O₃). Numer CAS: 1344-28-1, numer EC: 215-691-6. Składnik figuruje w europejskiej bazie CosIng jako nazwa INCI o charakterze informacyjnym.

Nazwa zwyczajowa

Tlenek glinu, alumina.

Funkcja w kosmetyku

Wypełniacz (poprawia teksturę i sypkość formulacji)
składnik matujący (kontroluje połysk powierzchni skóry)
Substancja przeciwzbrylająca
Nośnik pigmentów i barwników
Łagodny środek ścierny (w produktach zmywalnych, np. peelingach mechanicznych)
Składnik kryjący (wpływa na rozpraszanie światła)

Działanie kosmetyczne

Rozmiar i kształt cząstek mają kluczowe znaczenie dla końcowego efektu. Alumina występuje w bardzo szerokim zakresie wielkości - od frakcji submikronowych (poniżej 0,5 µm) po cząstki rzędu kilkunastu mikrometrów. Drobniejsze frakcje zapewniają lepszy poślizg i bardziej jednorodne krycie, natomiast grubsze mogą pełnić funkcję delikatnie ścierną w produktach zmywalnych, takich jak peelingi mechaniczne stosowane w gabinetach kosmetycznych (mikrodermabrazja).

Warto odróżnić obecność aluminy w codziennych kosmetykach kolorowych od zabiegowego zastosowania kryształów tlenku glinu w mikrodermabrazji. Badania wskazują, że zabiegowe ścieranie naskórka kryształami tlenku glinu przejściowo wpływa na barierę naskórkową i przeznaskórkową utratę wody (TEWL), jednak efekt ten ustępuje szybciej niż po peelingu kwasem glikolowym. W przypadku zwykłej obecności aluminy w pudrze czy podkładzie - na przykład DROP OF PERFECTION - przy standardowych stężeniach i wielkościach cząstek nie obserwuje się istotnej penetracji przez nienaruszoną skórę ani wyraźnych cech zapalenia.

Właściwość	Alumina (INCI: Alumina)	Krzemionka (INCI: Silica)	Mika (INCI: Mica)
Główny efekt sensoryczny	Poślizg + kontrola połysku	Matowienie + efekt miękkiego rozproszenia światła	Świetlistość + poślizg
Typowe zastosowanie	Pudry, podkłady - np. LET'S GLOW, produkty matujące	pudry sypkie, bazy matujące	Cienie, rozświetlacze - np. TIME TO SHINE, podkłady mineralne
Pochodzenie	Mineralne (syntetyczne)	Mineralne (syntetyczne lub naturalne)	Mineralne (naturalne)

Ciekawostka: alumina nie ma jednego „typowego" rozmiaru cząstek - dane producentów surowców wskazują zakres od frakcji submikronowych do ponad 20 µm, a właśnie rozmiar i kształt ziaren współdecydują o tym, czy składnik daje efekt matujący, wygładzający optycznie, czy delikatnie ścierny.

Zastosowanie

Produkty do makijażu (pudry, podkłady, cienie do powiek, pomadki)
Produkty pielęgnacyjne do twarzy (kremy matujące, np. DAILY BALANCE CREAM, oraz bazy wyrównujące powierzchnię skóry)
Produkty do pielęgnacji ciała
Preparaty do zabiegów mikrodermabrazji (zastosowanie profesjonalne)

Ciekawostka: w formulacjach makijażowych alumina często współdziała z krzemionką i miką - każdy z tych surowców mineralnych wnosi inną właściwość optyczną, a ich proporcje decydują o tym, czy wykończenie będzie matowe, satynowe czy świetliste.

Pozyskiwanie

Tlenek glinu stosowany w kosmetykach jest surowcem mineralnym, otrzymywanym syntetycznie - najczęściej w procesie kalcynacji wodorotlenku glinu (proces Bayera). Nie jest pozyskiwany ze źródeł roślinnych ani zwierzęcych. Veoli Botanica jest marką 100% wegańską (certyfikaty PETA i Fundacji Viva!) - alumina jako składnik mineralny i syntetyczny jest w pełni zgodna z tą polityką.

Ciekawostka: obecność aluminy w bazie CosIng ma charakter informacyjny i nie oznacza formalnego zatwierdzenia substancji - bezpieczeństwo oceniane jest na poziomie gotowego produktu kosmetycznego, zgodnie z wymaganiami Rozporządzenia 1223/2009/WE.

Dopuszczalne stężenie

Według danych rynkowych zebranych w przeglądzie CIR (Cosmetic Ingredient Review), alumina stosowana jest w stężeniach:

do 25% w preparatach pielęgnacyjnych do skóry,
do 30% w produktach przeznaczonych do okolic oczu,
do 5% w produktach, które mogą generować pył (np. pudry sypkie).

Nie istnieje specyficzny limit prawny (załącznikowy zakaz ani maksymalne stężenie) dla samej aluminy w Rozporządzeniu 1223/2009/WE. Bezpieczeństwo podlega ogólnej ocenie gotowego produktu kosmetycznego.

Pora dnia

Składnik może być stosowany o dowolnej porze - nie wykazuje właściwości fotouwrażliwiających ani drażniących zależnych od pory aplikacji.

Bezpieczeństwo i ostrzeżenia

Ocena CIR (Becker i wsp., 2016) uznała aluminę i wodorotlenek glinu za bezpieczne w obecnych praktykach użycia i stężeniach stosowanych w kosmetykach. Badania na modelu skóry świńskiej (Kwon i wsp., 2015) nie wykazały istotnej penetracji płatkowej α-aluminy przez nienaruszoną skórę ani wyraźnych cech zapalenia.

Kwestia bezpieczeństwa inhalacyjnego dotyczy przede wszystkim bardzo drobnych frakcji pyłowych i narażenia zawodowego - nie klasycznego stosowania pudrów prasowanych. CIR zaznaczył brak bezpośrednich danych inhalacyjnych dla samej aluminy w kontekście kosmetycznym. SCCS w opinii z 2024 r. dotyczącej aluminium w kosmetykach zwrócił uwagę, że przy najwyższych scenariuszach łączna ekspozycja na aluminium z kosmetyków i żywności może przekraczać bezpieczne limity - dotyczy to jednak aluminium jako pierwiastka w szerokim ujęciu, nie wyłącznie aluminy.

Nie znaleziono wiarygodnych dowodów, że sama alumina pełni typową rolę fotouczulacza. Literatura opisuje raczej rzadkie przypadki alergicznego kontaktowego zapalenia skóry związane z aluminium jako klasą materiałów.

Przy skórze z uszkodzoną barierą naskórkową zaleca się ostrożność wobec form abrazyjnych aluminy, ponieważ zabiegowe ścieranie naskórka przejściowo zwiększa TEWL.

Brak klasyfikacji jako substancja niebezpieczna zgodnie z przepisami chemicznymi.

Powrót do bazy składników

Powrót do wyszukiwarki składników

Źródła

Becker i wsp. / Safety Assessment of Alumina and Aluminum Hydroxide as Used in Cosmetics / International Journal of Toxicology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27913785/ / [dostęp: 21.05.2026]
Song, Ji Youn i wsp. / Damage and recovery of skin barrier function after glycolic acid chemical peeling and crystal microdermabrasion / Dermatologic Surgery / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15008867/ / [dostęp: 21.05.2026]
Kwon, TaeWoo i wsp. / Dermal Toxicity of Flake-Like α-Alumina Pigments / Journal of Nanoscience and Nanotechnology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26353706/ / [dostęp: 21.05.2026]
Kullberg, Sara A. i wsp. / Cutaneous Reactions to Aluminum / Dermatitis / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33186331/ / [dostęp: 21.05.2026]
Hadrup, Niels i wsp. / Toxicity and biokinetics following pulmonary exposure to aluminium (aluminum): A review / Toxicology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38955312/ / [dostęp: 21.05.2026]