Acetyl Tyrosine

Acetylo-tyrozyna (INCI: Acetyl Tyrosine) to syntetyczna pochodna aminokwasu L-tyrozyny, stosowana w kosmetyce przede wszystkim jako składnik kondycjonujący skórę i wspierający pigmentację. W przeciwieństwie do składników kojarzonych z wyrównywaniem kolorytu nie hamuje syntezy melaniny. Działa jako stabilna pochodna substratu dla tyrozynazy - enzymu kluczowego w procesie melanogenezy, czyli wytwarzania melaniny. Z tego powodu jej rola w formulacjach kosmetycznych różni się od działania klasycznych składników rozjaśniających, takich jak arbutyna czy kwas kojowy.

Ten tekst przeczytasz w 5 minut.

Nazwa INCI

Acetyl Tyrosine

Składnik bywa również zapisywany jako N-Acetyl-L-Tyrosine w nomenklaturze biochemicznej. W międzynarodowej bazie INCI obowiązuje forma Acetyl Tyrosine.

Nazwa zwyczajowa

Acetylo-tyrozyna

Funkcja w kosmetyku

składnik kondycjonujący skórę
składnik wspierający pigmentację, stosowany m.in. w formulacjach brązujących

Działanie kosmetyczne

Acetylo-tyrozyna jest acetylowaną formą L-tyrozyny - aminokwasu, który stanowi naturalny substrat dla tyrozynazy, enzymu odpowiedzialnego za pierwszy etap syntezy melaniny w melanocytach, czyli komórkach barwnikowych skóry. Acetylacja poprawia stabilność cząsteczki w formulacji kosmetycznej w porównaniu z wolną tyrozyną.

Mechanizm działania acetylo-tyrozyny opiera się na dostarczaniu dodatkowej puli substratu dla tyrozynazy, co może wspierać naturalny proces melanogenezy, szczególnie w warunkach ekspozycji na promieniowanie UV. Dostępne dane naukowe wskazują, że składnik nie hamuje aktywności tyrozynazy, lecz wpisuje się w kierunek wspierający pigmentację. W klasycznym badaniu Słominski i wsp. wykazano, że N-acetylo-L-tyrozyna miała niewielki lub żaden wpływ na produkcję melaniny w żywych komórkach barwnikowych, podczas gdy wolna L-tyrozyna i L-DOPA wyraźnie nasilały melanogenezę, co sugeruje, że sama pochodna acetylowana może działać słabiej niż wolny aminokwas.

Z tego powodu acetylo-tyrozyna stosowana jest głównie w kosmetykach wspierających opalanie i brązowienie, a nie w produktach ukierunkowanych na rozjaśnianie przebarwień. W badaniach przenikania przez skórę poza organizmem (ex vivo) największe odkładanie składnika w naskórku uzyskano dla formulacji kremowej, co wskazuje na istotny wpływ nośnika na dostępność składnika w skórze.

Cecha	Acetylo-tyrozyna	Klasyczne składniki rozjaśniające (np. arbutyna, kwas kojowy)
Mechanizm	Dostarcza substrat dla tyrozynazy - wspiera melanogenezę	Hamują aktywność tyrozynazy - ograniczają melanogenezę
Główne zastosowanie	Kosmetyki brązujące i produkty wspierające opalanie	Kosmetyki rozjaśniające i wyrównujące koloryt
Wpływ na pigmentację	Wspiera pigmentację	Ograniczają pigmentację

Ciekawostka: Acetylo-tyrozyna bywa mylnie zaliczana do składników rozjaśniających, tymczasem dostępne dane naukowe wskazują na działanie odwrotne - wspiera syntezę melaniny, zamiast ją hamować. To czyni ją składnikiem o unikalnym profilu w porównaniu z arbutyną czy kwasem kojowym.

Zastosowanie

produkty brązujące i wspierające opalanie
produkty do pielęgnacji twarzy jako składnik kondycjonujący
produkty do pielęgnacji ciała

Pozyskiwanie

Acetylo-tyrozyna jest składnikiem syntetycznym, otrzymywanym w procesie acetylacji L-tyrozyny. Nie wymaga surowców pochodzenia zwierzęcego ani roślinnego - synteza przebiega w warunkach laboratoryjnych. W produktach Veoli Botanica stosowany jest wyłącznie wariant zgodny z polityką 100% wegańską - marka nie używa składników pochodzenia zwierzęcego (certyfikat PETA, Fundacja Viva!).

Ciekawostka: Acetylacja aminokwasów to powszechna metoda stabilizacji stosowana w kosmetyce - dzięki niej cząsteczka jest bardziej odporna na degradację w gotowej formulacji, co przekłada się na dłuższą trwałość produktu.

Dopuszczalne stężenie

Producent surowca Mibelle Biochemistry podaje zakres 2–5% dla mieszaniny handlowej MelanoBronze™ zawierającej acetylo-tyrozynę. Dla samej acetylo-tyrozyny jako pojedynczego składnika kosmetycznego deklarowany zwyczajowy poziom stosowania wynosi do 2%. W badaniach bezpieczeństwa z udziałem osób stosowano stężenia do 2% bez odnotowania działań niepożądanych.

Pora dnia

O dowolnej porze. Acetylo-tyrozyna nie wykazuje fotouczulenia w badanych zakresach stężeń, dlatego nie wymaga ograniczenia do pory wieczornej. W formulacjach brązujących stosowana jest zazwyczaj w połączeniu z ekspozycją na UV, co odpowiada aplikacji dziennej.

Bezpieczeństwo i ostrzeżenia

W badaniach bezpieczeństwa kosmetycznego produkty zawierające acetylo-tyrozynę do 2% nie wykazywały drażnienia skórnego ani uczulania kontaktowego. W badaniach stosowania w okolicy oczu do 2% nie odnotowano działań niepożądanych. Acetylo-tyrozyna nie była fototoksyczna w badaniu nieklinicznym do 1 mg/ml oraz u osób do 10 mg/ml (1%).

Brak publicznie dostępnej, składnikowo specyficznej opinii SCCS ani CIR odnoszącej się wyłącznie do stosowania acetylo-tyrozyny u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Decyzja o stosowaniu w tym okresie powinna opierać się na ocenie gotowej formulacji przez Safety Assessora.

Ciekawostka: W dostępnej literaturze naukowej nie znaleziono wiarygodnego opisu przypadku alergicznego kontaktowego zapalenia skóry wywołanego konkretnie przez acetylo-tyrozynę jako pojedynczy składnik kosmetyczny - co czyni ją składnikiem o dobrze udokumentowanym profilu tolerancji.

Powrót do bazy składników

Powrót do wyszukiwarki składników

Źródła

Słominski i wsp. / Positive regulation of melanin pigmentation by two key substrates of the melanogenic pathway, L-tyrosine and L-dopa / Journal of Cell Science / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3143738/ / [dostęp: 21.04.2026]
Hong i wsp. / Palmitoyl copper peptide and acetyl tyrosine complex enhances melanin production in both A375 and B16 cell lines / Biochemical and Biophysical Research Communications / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39632290/ / [dostęp: 21.04.2026]
Hoshino i wsp. / N-acetyl-l-tyrosine is an intrinsic triggering factor of mitohormesis in stressed animals / Communications Biology / [online] / https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32118349/ / [dostęp: 21.04.2026]