Lekki i precyzyjny, całodzienny krem do każdej skóry 👉 Sprawdź nowości.

Komórki macierzyste, egzosomy i czynniki wzrostu – jak biotechnologia zmienia pielęgnację skóry

2026-03-24
Komórki macierzyste, egzosomy i czynniki wzrostu – jak biotechnologia zmienia pielęgnację skóry

Nowoczesna kosmetologia coraz częściej sięga po rozwiązania znane z laboratoriów biotechnologicznych. Składniki takie jak komórki macierzyste, egzosomy czy czynniki wzrostu przestają być jedynie terminami naukowymi – stają się elementem codziennej pielęgnacji skóry.

Ich działanie opiera się na mechanizmach komunikacji komórkowej oraz procesach regeneracyjnych zachodzących w organizmie. Dzięki temu pielęgnacja przestaje skupiać się wyłącznie na powierzchni skóry, a zaczyna wspierać jej naturalne procesy odnowy na wielu poziomach.

Surowce, których nazwy brzmią jakby były żywcem wyjęte z laboratorium, coraz częściej pojawiają się na opakowaniach kosmetyków profesjonalnych. To właśnie one stają się filarem nowej ery kosmetologii – ery, w której pielęgnacja skóry wykorzystuje wiedzę z zakresu biologii komórki, biotechnologii i medycyny regeneracyjnej.

W tym artykule przybliżymy trzy kluczowe elementy tej biotechnologicznej rewolucji: komórki macierzyste, egzosomy oraz czynniki wzrostu.

Ten tekst przeczytasz w 8 minut.

Komórki macierzyste w kosmetologii

Czym są komórki macierzyste?

Komórki macierzyste to niewyspecjalizowane komórki zdolne do samoodnawiania oraz różnicowania się w inne rodzaje komórek (np. komórki mięśniowe). Stanowią one naturalną rezerwę komórkową organizmu i odgrywają ważną rolę w procesach regeneracji tkanek.

Roślinne komórki macierzyste to z kolei niezróżnicowane komórki zlokalizowane w merystemach roślin, zdolne do nieograniczonej samoodnowy i regeneracji. W kosmetyce wykorzystuje się ich ekstrakty – bogate w metabolity i substancje aktywne – które mogą wspierać funkcjonowanie komórek skóry.

Związki pozyskiwane z roślinnych komórek macierzystych stosuje się między innymi w celu:

  • ochrony skóry przed procesami starzenia,
  • poprawy jej jędrności i elastyczności,
  • wspierania regeneracji tkanek.

Dlatego są one szczególnie cenionym składnikiem w pielęgnacji przeciwstarzeniowej.

Jakie substancje biologiczne zawierają komórki macierzyste?

Komórki macierzyste – zarówno ludzkie, jak i roślinne – zawierają wiele cząsteczek biologicznych odpowiedzialnych za ich zdolność do regeneracji, podziałów oraz komunikacji z innymi komórkami. Można je podzielić na kilka głównych grup.

1. Materiał genetyczny (DNA i RNA)

Podstawowym składnikiem komórek macierzystych jest DNA, które zawiera informację genetyczną potrzebną do tworzenia wszystkich innych typów komórek.

Oprócz tego komórki te zawierają różne formy RNA, między innymi:

  • mRNA – przenosi informacje potrzebne do produkcji białek
  • mikroRNA – reguluje aktywność genów oraz procesy regeneracyjne

To właśnie RNA często znajduje się również w egzosomach wydzielanych przez komórki macierzyste.

2. Białka i enzymy

Komórki macierzyste produkują liczne białka odpowiedzialne za:

  • podziały komórkowe,
  • różnicowanie się w inne komórki,
  • naprawę uszkodzeń.

Wśród tych cząsteczek znajdują się także czynniki wzrostu – białka sygnałowe stymulujące regenerację tkanek. To właśnie one są jednym z powodów, dla których komórki macierzyste odgrywają tak ważną rolę w medycynie regeneracyjnej.

3. Lipidy (tłuszcze komórkowe)

Lipidy budują błonę komórkową, która chroni komórkę i kontroluje transport substancji do jej wnętrza oraz na zewnątrz. Stanowią również istotny element egzosomów.

4 Antyoksydanty i metabolity

Komórki macierzyste często zawierają substancje chroniące przed stresem oksydacyjnym, takie jak:

  • glutation,
  • enzymy antyoksydacyjne,
  • różne metabolity komórkowe.

Dzięki temu wykazują większą odporność na uszkodzenia.

6. Pęcherzyki komunikacyjne (np. egzosomy)

Komórki macierzyste produkują i uwalniają egzosomy, które mogą zawierać:

  • białka,
  • RNA,
  • czynniki wzrostu,
  • cząsteczki sygnałowe.

Egzosomy odgrywają ważną rolę w komunikacji międzykomórkowej.

Ekstrakty z roślinnych komórek macierzystych w kosmetykach

Ekstrakty z roślinnych komórek macierzystych (np. z jabłoni, róży alpejskiej, winogron czy malwy) nie są żywymi komórkami obecnymi w kosmetyku. Dostarczają jednak składników biologicznie aktywnych, które mogą wspierać kondycję skóry.

Ich działanie może obejmować:

  • opóźnianie procesów starzenia skóry,
  • stymulację fibroblastów do produkcji kolagenu i elastyny,
  • ochronę ludzkich komórek macierzystych przed stresem oksydacyjnym i promieniowaniem UV,
  • wspieranie regeneracji oraz poprawę elastyczności naskórka.

Dlaczego hoduje się je w laboratoriach?

Hodowla roślinnych komórek macierzystych w laboratoriach pozwala:

  • pozyskiwać składniki w sposób stabilny i powtarzalny,
  • chronić rzadkie gatunki roślin,
  • produkować aktywne substancje bez konieczności pozyskiwania dużych ilości surowców z natury.

Dzięki temu możliwe jest wykorzystywanie nawet bardzo rzadkich lub trudno dostępnych roślin.

Ciekawostka: rośliny posiadają specjalne strefy wzrostu zwane merystemami (znajdujące się m.in. na czubkach pędów i korzeni). To właśnie tam znajdują się komórki macierzyste roślin, które pozostają aktywne przez całe życie rośliny.

Komórki macierzyste w Veoli Botanica

Wcierka wodna do skalpu BOOST YOUR ROOTS zawiera komórki macierzyste z jabłka – biotechnologiczny ekstrakt znany z działania ochronnego i regenerującego na komórki skóry. Zawiera epigenetyczne czynniki oraz metabolity wspierające długowieczność komórek skóry i mieszków włosowych, chroniąc je przed stresem oksydacyjnym i przedwczesnym starzeniem.

Serum pod oczy i na powieki GRAVITY FIGHTER zawiera komórki macierzyste z gardenii jaśminowatej, które pomagają utrzymać skórę w dobrej kondycji oraz wspierają jej regenerację.

Krem senolityczny DREAM REPAIR oraz maska senolityczna FIRMING SECRET zawierają komórki macierzyste z kwiatów malwy różowej. Jest to nowoczesny składnik pochodzenia roślinnego opracowany z wykorzystaniem technologii laboratoryjnych. Składnik ten wspiera poprawę wyglądu skóry, przyczyniając się do jej wygładzenia, zwiększenia elastyczności oraz promiennego wyglądu. Dzięki zastosowaniu kultur komórek roślinnych możliwe jest także pozyskiwanie substancji aktywnych w sposób bardziej zrównoważony, bez nadmiernej eksploatacji zasobów naturalnych.

także:

Egzosomy – mikroskopijni „posłańcy” między komórkami

Czym są egzosomy?

Egzosomy to mikroskopijne pęcherzyki wytwarzane naturalnie przez komórki. Ich główną funkcją jest transport cząsteczek biologicznych między komórkami.

Mogą przenosić między innymi:

  • lipidy,
  • białka,
  • RNA,
  • czynniki wzrostu,
  • różne cząsteczki sygnałowe.

Dzięki temu wpływają na procesy takie jak regeneracja, gojenie oraz komunikacja między komórkami.

Ciekawostka: egzosomy są obecne praktycznie we wszystkich płynach ustrojowych organizmu – można je znaleźć m.in. w krwi, ślinie czy mleku matki.

Jak działają egzosomy?

Mechanizm działania egzosomów polega na przekazywaniu informacji biologicznych do innych komórek.

Kiedy egzosom dotrze do komórki docelowej, może:

  • połączyć się z jej błoną,
  • zostać przez nią wchłonięty.

Wtedy jego zawartość trafia do wnętrza komórki i może wpływać na jej funkcjonowanie – na przykład aktywować procesy regeneracyjne lub zmieniać ekspresję genów.

Jak odkryto egzosomy?

Egzosomy zostały odkryte stosunkowo niedawno – w latach 80. XX wieku. Początkowo naukowcy uważali je za produkt uboczny działania komórek, czyli sposób pozbywania się zbędnych cząsteczek.

Przez wiele lat nie przypisywano im większego znaczenia biologicznego.

Dopiero późniejsze badania wykazały, że egzosomy pełnią istotną funkcję w komunikacji międzykomórkowej. Okazało się, że nie są przypadkowym odpadem komórkowym, lecz precyzyjnie tworzonymi pęcherzykami zawierającymi określone cząsteczki sygnałowe.

To odkrycie znacząco zmieniło sposób, w jaki naukowcy postrzegają komunikację między komórkami.

Jak pozyskuje się egzosomy?

Egzosomy mogą pochodzić z różnych typów komórek, jednak szczególne zainteresowanie wzbudzają te pochodzące z:

  • komórek macierzystych,
  • komórek skóry,
  • komórek układu odpornościowego.

W warunkach laboratoryjnych komórki hoduje się w specjalnych pożywkach, a następnie z płynu hodowlanego izoluje egzosomy przy użyciu zaawansowanych technik, takich jak ultrawirowanie czy filtracja membranowa.

Proces ten wymaga dużej precyzji ze względu na bardzo mały rozmiar egzosomów.

Ciekawostka: Czy wiesz, że egzosomy są niewiarygodnie małe? Mają średnicę zaledwie około 30-150 nanometrów. Dla porównania, ludzki włos ma około 80 000-100 000 nanometrów grubości.

Egzosomy w kosmetykach Veoli Botanica

W kremie MORNING MIRACLE z linii senolitycznej zastosowano egzosomy wyizolowane z liści lotosu. Surowiec ten wspiera regenerację i nawilżenie skóry, pomaga wzmacniać jej naturalną barierę ochronną oraz poprawia komfort i elastyczność skóry.

Czynniki wzrostu – sygnały regeneracji skóry

Czym są czynniki wzrostu?

Czynniki wzrostu to specjalne białka sygnałowe, które regulują wzrost, podział oraz różnicowanie komórek.

Działają jak biologiczne przekaźniki informacji – przekazują komórkom sygnał, kiedy mają się dzielić, regenerować lub naprawiać uszkodzenia.

Są naturalnie produkowane przez różne komórki organizmu, między innymi:

  • komórki skóry,
  • komórki macierzyste,
  • płytki krwi,
  • komórki układu odpornościowego.

Czynniki wzrostu odgrywają szczególnie ważną rolę w procesach takich jak gojenie ran, regeneracja tkanek oraz rozwój organizmu.

Jak działają czynniki wzrostu?

Czynniki wzrostu działają poprzez łączenie się z receptorami znajdującymi się na powierzchni komórek.

Po połączeniu uruchamiany jest szereg reakcji biochemicznych wewnątrz komórki, które prowadzą między innymi do:

  • zwiększenia podziałów komórkowych,
  • stymulacji produkcji kolagenu i elastyny,
  • przyspieszenia regeneracji tkanek,
  • pobudzenia migracji komórek do miejsca uszkodzenia.

Dzięki temu czynniki wzrostu są kluczowym elementem procesów naprawczych w organizmie.

Najważniejsze czynniki wzrostu związane ze skórą

W kontekście skóry szczególnie istotne są:

EGF (Epidermal Growth Factor) – czynnik wzrostu naskórka

  • stymuluje podziały komórek naskórka
  • przyspiesza regenerację skóry

FGF (Fibroblast Growth Factor) – czynnik wzrostu fibroblastów

  • aktywuje fibroblasty
  • zwiększa produkcję kolagenu i elastyny

VEGF (Vascular Endothelial Growth Factor) – czynnik wzrostu śródbłonka naczyń

  • stymuluje tworzenie nowych naczyń krwionośnych
  • wspiera odżywienie tkanek

TGF-β (Transforming Growth Factor beta)

bierze udział w procesach gojenia i przebudowy tkanek

Czynniki wzrostu w kosmetykach

Ze względu na swoje właściwości regeneracyjne czynniki wzrostu są coraz częściej wykorzystywane w nowoczesnej kosmetologii i dermatologii estetycznej.

Mogą wspierać:

  • regenerację skóry po zabiegach estetycznych,
  • produkcję kolagenu,
  • poprawę elastyczności skóry,
  • procesy naprawcze w skórze starzejącej się.

W kosmetykach występują najczęściej w formie bioinżynieryjnych białek otrzymywanych metodami biotechnologicznymi.

Czynniki wzrostu w Veoli Botanica

Krem MORNING MIRACLE zawiera innowacyjny kompleks pięciu czynników wzrostu: IGF-1, EGF, acidic FGF, basic FGF oraz VEGF, a także witaminę B9 i aminokwas.

Czynniki wzrostu EGF, IGF, FGF oraz VEGF wspierają odnowę komórkową naskórka i fibroblastów. Pomagają redukować zmarszczki, poprawiać jędrność skóry oraz modelować owal twarzy.

Jak współpracują komórki macierzyste, egzosomy i czynniki wzrostu?

Wiele procesów regeneracyjnych w organizmie opiera się na współdziałaniu tych trzech elementów.

Schemat działania wygląda następująco:

komórki macierzyste → egzosomy → czynniki wzrostu

W praktyce oznacza to, że:

  • komórki macierzyste produkują czynniki wzrostu oraz inne cząsteczki sygnałowe
  • część tych cząsteczek jest pakowana do egzosomów
  • egzosomy transportują je do innych komórek

Komunikacja biologiczna może więc wyglądać w uproszczeniu tak:

komórka → pęcherzyk komunikacyjny → sygnały biologiczne

Egzosomy pełnią rolę „nośników”, natomiast czynniki wzrostu są jednymi z cząsteczek przekazujących informacje.

Podsumowanie

Komórki macierzyste, egzosomy i czynniki wzrostu tworzą złożony system komunikacji i regeneracji skóry – każdy z tych elementów pełni unikalną, ale współzależną rolę. Komórki macierzyste dostarczają biologicznych składników, egzosomy transportują je do innych komórek, a czynniki wzrostu stymulują procesy regeneracyjne i produkcję kolagenu. Dzięki wykorzystaniu biotechnologii w kosmetykach możliwe jest wspieranie skóry w sposób głęboki i wielopoziomowy, bez ingerencji w jej naturalną równowagę. To innowacyjne podejście otwiera nowe możliwości w pielęgnacji skóry dojrzałej, wymagającej regeneracji i ochrony przed stresem oksydacyjnym.

FAQ

  1. Czy kosmetyki zawierają żywe komórki macierzyste?
    Nie. W kosmetykach nie stosuje się żywych komórek macierzystych. Wykorzystuje się ekstrakty lub składniki pozyskane z kultur komórek roślinnych, które zawierają metabolity i substancje aktywne wspierające kondycję skóry.
  2. Czy komórki macierzyste w kosmetykach są pochodzenia ludzkiego?
    W kosmetykach najczęściej stosuje się roślinne komórki macierzyste lub ich ekstrakty. Są one pozyskiwane w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych z roślin takich jak jabłoń, róża alpejska czy winogrona.
  3. Jak działają egzosomy w pielęgnacji skóry?
    Egzosomy działają jak mikroskopijne nośniki informacji biologicznej. Transportują cząsteczki sygnałowe, które mogą wspierać procesy regeneracyjne skóry, poprawiać jej elastyczność oraz wspomagać produkcję kolagenu.
  4. Czy egzosomy są bezpieczne w kosmetykach?
    Egzosomy stosowane w kosmetykach są starannie izolowane i oczyszczane w warunkach laboratoryjnych. W produktach kosmetycznych najczęściej wykorzystuje się egzosomy pochodzenia roślinnego.
  5. Czym różnią się czynniki wzrostu od komórek macierzystych?
    Komórki macierzyste są komórkami zdolnymi do regeneracji i różnicowania się w inne komórki. Czynniki wzrostu natomiast to białka sygnałowe, które przekazują komórkom informację, aby się dzieliły, regenerowały lub produkowały kolagen.
  6. Czy czynniki wzrostu mogą odmłodzić skórę?
    Czynniki wzrostu nie cofają czasu, ale mogą wspierać naturalne procesy regeneracyjne skóry, poprawiać jej elastyczność, wspierać produkcję kolagenu oraz zmniejszać widoczność zmarszczek.
  7. Czy takie składniki są tylko marketingiem?
    Nie. Komórki macierzyste, egzosomy i czynniki wzrostu są intensywnie badane w biotechnologii oraz medycynie regeneracyjnej. W kosmetologii wykorzystuje się ich potencjał w sposób dostosowany do pielęgnacji skóry.
  8. Dla jakiej skóry przeznaczone są kosmetyki z egzosomami i czynnikami wzrostu?
    Najczęściej polecane są dla skóry:
    • dojrzałej
    • zmęczonej i pozbawionej blasku
    • wymagającej regeneracji
    • po zabiegach kosmetologicznych
  9. Czy kosmetyki z takimi składnikami mogą zastąpić zabiegi medycyny estetycznej?
    Kosmetyki mogą wspierać kondycję skóry i procesy regeneracyjne, jednak nie zastępują zabiegów medycyny estetycznej. Stanowią raczej uzupełnienie profesjonalnej pielęgnacji.
  10. Dlaczego składniki biotechnologiczne są coraz częściej stosowane w kosmetykach?
    Biotechnologia pozwala pozyskiwać bardzo czyste, stabilne i powtarzalne składniki aktywne, często bez konieczności wykorzystywania dużej ilości surowców naturalnych. Dzięki temu jest to rozwiązanie zarówno skuteczne, jak i bardziej zrównoważone.

Żródła wiedzy

  1. Exosomes: the latest in regenerative aesthetics [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36597716/ [dostęp: 20.02.2026]
  2. Concentrated growth factor therapy as cosmetic treatment in discoid lupus erythematosus [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38321607/ [dostęp: 20.02.2026]
  3. Skin rejuvenation using cosmetic products containing growth factors, cytokines, and matrikines: a review of the literature [online] https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5108505/ [dostęp: 20.02.2026]
  4. Ginsenosides on stem cells fate specification-a novel perspective [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37476154/ [dostęp: 20.02.2026]
  5. Wound Healing Treatments After Ablative Laser Skin Resurfacing: A Review [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33196756/ [dostęp: 20.02.2026]
  6. Botanicals and Oral Stem Cell Mediated Regeneration: A Paradigm Shift from Artificial to Biological Replacement [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36139367/ [dostęp: 20.02.2026]
  7. Exosomes: The emerging mechanisms and potential clinical applications in dermatology [online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38481799/ [dostęp: 20.02.2026]

Wpis zawiera rekomendacje własnych produktów i ma charakter wyłącznie informacyjny – nie powinien stanowić lub zastępować profesjonalnej porady medycznej.

Autorka wpisu: inż. Aleksandra Zielińska
Technolog | Specjalista ds. claimów oraz dokumentacji technologiczno-marketingowej

Pokaż więcej wpisów z Marzec 2026
Prawdziwe opinie klientów
4.9 / 5.0 21368 opinii
pixel